Hướng dẫn nạp gas máy lạnh: Quy trình 07 bước kỹ thuật

Hướng dẫn nạp gas máy lạnh là quy trình kỹ thuật quan trọng giúp khắc phục tình trạng làm lạnh kém do thiếu gas. Thao tác không chỉ đơn giản là bơm gas mà phải tuân thủ 07 bước chuẩn, từ chẩn đoán rò rỉ, sửa chữa, hút chân không đến nạp gas đúng loại (R22, R410A, R32). Sai kỹ thuật có thể giảm hiệu suất, tốn điện và hư hỏng máy nén. Để đảm bảo an toàn và hiệu quả, hãy tham khảo dịch vụ chuyên nghiệp của Điện lạnh Limosa. Nắm vững hướng dẫn này giúp giám sát chất lượng dịch vụ và bảo vệ máy lạnh tối ưu.

1. Phân biệt kỹ thuật nạp gas cho R22, R410A và R32

Mỗi loại gas lạnh có đặc tính hóa học và vật lý riêng, điều này quyết định sự khác biệt cốt lõi trong hướng dẫn nạp gas máy lạnh cho từng loại. Không thể áp dụng chung một quy trình nạp gas cho cả 03 loại R22, R410A và R32.

1.1. Kỹ thuật nạp gas R22 (Gas Đơn chất, Áp suất Thấp)

Gas R22 là gas truyền thống, có kỹ thuật nạp đơn giản nhất nhưng đang dần bị khai tử do tác động môi trường.

• Nạp bổ sung: R22 là đơn chất, có thể nạp bổ sung lượng gas bị mất. Không cần thiết phải xả hết gas cũ trừ khi gas bị nhiễm bẩn nghiêm trọng.
• Đo bằng Áp suất và Dòng điện: Lượng gas được xác định là đủ khi áp suất động (lúc máy chạy) nằm trong khoảng 60-70 PSI và dòng điện (Ampere) tiêu thụ gần bằng thông số ghi trên tem máy.
• Không bắt buộc Hút chân không: Mặc dù khuyến khích, việc hút chân không không bắt buộc bằng các loại gas mới, nhưng nếu hệ thống bị hở lâu ngày thì vẫn cần hút chân không.

1.2. Kỹ thuật nạp gas R410A và R32 (Gas Hỗn hợp/Đơn chất, Áp suất Cao)

R410A và R32 là gas thế hệ mới, hoạt động ở áp suất cao và yêu cầu kỹ thuật nạp nghiêm ngặt hơn.

• Nạp mới hoàn toàn: R410A (hỗn hợp) và R32 (yêu cầu nạp theo trọng lượng) bắt buộc phải xả hết gas cũ còn lại, hút chân không và nạp gas mới hoàn toàn.
• Đo bằng Trọng lượng (KG/Gram): Lượng gas tối ưu được xác định bằng cân điện tử, nạp chính xác theo thông số trọng lượng ghi trên tem dàn nóng.
• Bắt buộc Hút chân không: Do R410A và R32 sử dụng dầu POE, dễ nhiễm ẩm, nên việc hút chân không triệt để (đạt 500 microns) là bước bắt buộc và không thể bỏ qua.

2. Chuẩn bị dụng cụ và kiểm tra an toàn trước khi nạp gas

Bước chuẩn bị là nền tảng quan trọng nhất trước khi nạp gas máy lạnh. Việc chuẩn bị đầy đủ dụng cụ chuyên dụng và kiểm tra an toàn giúp quá trình diễn ra suôn sẻ, chính xác và tránh các rủi ro đáng tiếc. Thiếu một thiết bị cần thiết có thể dẫn đến sai sót nghiêm trọng, làm gas nạp không đúng lượng hoặc gây hư hỏng máy nén.

2.1. Danh sách dụng cụ thiết yếu

Do sự khác biệt giữa các loại gas, bộ dụng cụ phải được trang bị đầy đủ và phù hợp với loại gas đang sử dụng. Các dụng cụ cơ bản bao gồm:

• Đồng hồ áp suất (Manifold Gauge): Đồng hồ 2 dây (thường dùng cho gas R22) hoặc 3 dây (dùng cho R410A/R32) chịu được áp suất cao.
• Bình gas lạnh: Chọn đúng loại gas mà máy đang sử dụng (R22, R410A hoặc R32).
• Cân điện tử: Bắt buộc khi nạp gas R410A/R32 để đo trọng lượng gas chính xác.
• Máy hút chân không (Vacuum Pump): Loại bỏ không khí và hơi ẩm trong hệ thống trước khi nạp gas, đảm bảo hiệu suất làm lạnh và tuổi thọ máy.
• Dụng cụ kiểm tra rò rỉ: Máy dò gas điện tử, dung dịch xà phòng hoặc khí Nitơ để phát hiện rò rỉ.
• Đồng hồ kẹp dòng (Ampe kế): Kiểm tra dòng điện tiêu thụ của máy nén, giúp đánh giá hoạt động bình thường sau khi nạp gas.

2.2. Kiểm tra an toàn và xác định lượng gas cần nạp

Trước khi nạp gas, kỹ thuật viên phải thực hiện các bước kiểm tra bắt buộc để đảm bảo an toàn và tính chính xác:

• Xác định loại và lượng gas chuẩn: Kiểm tra tem hoặc nhãn trên dàn nóng để biết loại gas (R22, R410A, R32) và lượng gas tiêu chuẩn (kg/gram) theo chiều dài ống đồng tiêu chuẩn của nhà sản xuất.
• Tính toán gas bổ sung: Nếu chiều dài ống đồng vượt quá tiêu chuẩn (>5 m), tính toán lượng gas bổ sung theo công thức: khoảng 20g/m đối với R410A/R32.
• Kiểm tra an toàn: Ngắt nguồn điện chính trước khi thao tác kết nối, đeo găng tay và kính bảo hộ khi làm việc với gas áp suất cao để tránh tai nạn và rò rỉ gas.

3. Hướng dẫn nạp gas máy lạnh chi tiết

Để bơm gas máy lạnh đúng kỹ thuật và đảm bảo máy hoạt động bền bỉ, quy trình phải được thực hiện theo 7 bước tiêu chuẩn. Dưới đây là hướng dẫn chi tiết, tổng hợp đầy đủ từ bước chuẩn đoán lỗi – sửa rò rỉ đến nạp gas và kiểm tra hiệu suất cuối cùng.

Bước 1: Chuẩn đoán Thiếu gas và Tìm lỗi Rò rỉ

Không bao giờ nạp gas mà chưa tìm ra nguyên nhân và khắc phục sự cố rò rỉ. Là bước đầu tiên trong hướng dẫn nạp gas máy lạnh.

• Kiểm tra Dấu hiệu: Xác nhận máy lạnh thiếu gas qua các dấu hiệu (không lạnh, đóng tuyết dàn lạnh, áp suất thấp).
• Tìm và Sửa Rò rỉ: Sử dụng nước xà phòng tại các mối nối rắc co hoặc sử dụng máy dò gas điện tử. Sau khi tìm thấy, tiến hành hàn hoặc loe lại, siết chặt rắc co để đảm bảo hệ thống kín 100%. Đây là bước quan trọng nhất trong hướng dẫn nạp gas máy lạnh.

Bước 2: Xả gas cũ và kiểm tra kín bằng Nitơ (đối với R410A/R32)

Đối với gas R410A/R32, phải xả hết gas cũ còn lại (thường bằng cách thu hồi). Là bước thứ hai trong hướng dẫn nạp gas máy lạnh.

• Xả gas cũ: Mở van đồng hồ áp suất xả gas cũ còn lại trong hệ thống ra môi trường an toàn.
• Kiểm tra bằng Nitơ (Tùy chọn): Nạp khí Nitơ (khí trơ) vào hệ thống đến áp suất cao hơn áp suất làm việc. Nếu áp suất không giảm sau 15 phút, chứng tỏ hệ thống đã kín hoàn toàn. Xả hết khí Nitơ sau khi kiểm tra.

Bước 3: Hút chân không (Vacuum)

Đây là bước bắt buộc để loại bỏ hơi ẩm và không khí gây hại cho dầu máy nén. Là bước thứ ba trong hướng dẫn nạp gas máy lạnh.

• Kết nối: Kết nối đồng hồ áp suất với máy hút chân không và cổng dịch vụ (thường là cổng áp suất thấp – ống lớn).
• Thời gian Hút: Bật máy hút chân không, hút liên tục trong 30-45 phút cho đến khi áp suất đạt mức chân không tối thiểu -30 inHg (hoặc dưới 500 microns).
• Giữ chân không: Khóa van đồng hồ và tắt máy hút. Giữ trạng thái chân không trong 15 phút. Nếu kim đồng hồ không nhích lên, hệ thống đã sạch và kín.

Bước 4: Kỹ thuật nạp gas cho R22 – R410A – R32

Kỹ thuật Nạp Gas R22 (Nạp bổ sung theo Áp suất)

Sau khi hút chân không (hoặc không hút), tiến hành nạp gas R22. Là bước thứ tư trong hướng dẫn nạp gas máy lạnh.

• Kết nối: Kết nối dây nạp gas (thường là dây màu vàng) từ đồng hồ áp suất với bình gas R22.
• Xả khí dây (Purge): Nới lỏng nhẹ mối nối dây nạp tại đồng hồ để đẩy không khí ra khỏi dây nạp.
• Nạp gas Hơi: Mở van bình gas (giữ bình gas đứng), mở van đồng hồ áp suất thấp để gas dạng hơi từ từ đi vào hệ thống.
• Theo dõi Áp suất: Nạp gas từng đợt nhỏ và theo dõi áp suất đồng hồ. Khi áp suất đạt 60-70 PSI (khi máy nén đang chạy) là đủ.

Kỹ thuật Nạp Gas R410A/R32 (Nạp mới theo Trọng lượng)

• Chuẩn bị Cân: Đặt bình gas R410A/R32 lên cân điện tử, ghi lại trọng lượng hoặc reset cân về 0.
• Nạp gas Lỏng: Lật ngược bình gas để nạp gas ở trạng thái lỏng.
• Nạp chính xác Trọng lượng: Mở van bình gas, mở van đồng hồ và theo dõi cân điện tử. Nạp chính xác lượng gas đã tính toán (theo tem máy + gas bổ sung cho ống dài).
• Kiểm soát Tốc độ: Nạp từ từ để tránh sốc nhiệt và đảm bảo máy nén không bị quá tải do nhận gas lỏng quá nhanh.

CÓ THỂ BẠN MUỐN BIẾT: Cách nạp ga R410A cho máy lạnh

Bước 6: Kiểm tra Áp suất và Dòng điện (Đối chiếu)

Kiểm tra các thông số hoạt động của máy nén. Là bước thứ 6 trong hướng dẫn nạp gas máy lạnh.

• Bật máy và Chạy ổn định: Bật máy lạnh và cho máy nén chạy 15-20 phút.
• Kiểm tra Áp suất động: Đo lại áp suất động tại cổng dịch vụ.
  • R22: 60-70 PSI.
  • R410A/R32: 130-160 PSI.
• Kiểm tra Dòng điện (Ampe): Dùng kìm ampe kẹp vào dây nóng cấp cho dàn nóng. Dòng điện tiêu thụ phải gần bằng với thông số ghi trên tem dàn nóng. Nếu dòng điện quá thấp (thiếu gas) hoặc quá cao (thừa gas), cần điều chỉnh lại lượng gas.

Bước 7: Đánh giá hiệu suất và nhiệt độ

Bước cuối cùng là đánh giá hiệu quả làm lạnh thực tế. Là bước cuối cùng trong hướng dẫn nạp gas máy lạnh.

• Độ lạnh Gió thổi ra: Dùng nhiệt kế đo nhiệt độ gió thổi ra tại dàn lạnh. Nhiệt độ nên đạt 10-15 độ C sau khoảng 30 phút hoạt động.
• Kiểm tra Ống đồng: Ống đồng lớn (ống về) phải mát lạnh và đọng sương (không đóng tuyết). Ống đồng nhỏ (ống đi) phải ấm hoặc nóng nhẹ. Nếu có hiện tượng đóng tuyết hoặc ống quá nóng/quá lạnh bất thường, chứng tỏ gas đã nạp sai lượng hoặc hệ thống bị tắc nghẽn.
• Vệ sinh và Bàn giao: Vặn chặt nắp bảo vệ van, vệ sinh khu vực làm việc và bàn giao lại cho khách hàng.

4. Những câu hỏi thường gặp về cách nạp gas máy lạnh

Phần này sẽ giải đáp các thắc mắc thường gặp nhất về quy trình nạp gas máy lạnh.

Nếu tôi nạp gas R410A mà không hút chân không có sao không?

Rất nguy hiểm! Dầu POE của R410A/R32 hút ẩm cực mạnh. Nếu không khí và hơi ẩm còn sót lại, nó sẽ phản ứng với dầu, tạo thành axit, gây ăn mòn hệ thống và phá hủy máy nén vĩnh viễn (gọi là hiện tượng Burnout)

Làm sao biết thợ nạp gas R410A/R32 có dùng cân điện tử không?

Bạn có thể yêu cầu thợ của Điện lạnh Limosa cho bạn quan sát. Thợ chuyên nghiệp bắt buộc phải có cân điện tử để đo chính xác lượng gas nạp vào (theo đơn vị KG/Gram). Nếu thợ chỉ dựa vào đồng hồ áp suất, đó là quy trình sai.

Sau khi nạp gas, máy lạnh có thể hoạt động bao lâu thì cần nạp lại?

Nếu hệ thống đã được sửa lỗi rò rỉ và nạp gas chuẩn, máy lạnh có thể hoạt động hiệu quả 5-10 năm mà không cần nạp lại gas vì gas hoạt động trong chu trình kín.

Thực hiện hướng dẫn nạp gas máy lạnh không chỉ là thao tác cơ bản mà là quy trình kỹ thuật toàn diện: chẩn đoán mất gas, sửa chữa rò rỉ, hút chân không và nạp đúng loại, đúng lượng gas. Sự khác biệt giữa R22, R410A và R32 đòi hỏi kỹ thuật viên chuyên môn cao cùng dụng cụ hiện đại như cân điện tử, máy hút chân không. Để tối ưu hiệu suất, bảo vệ máy nén và đảm bảo an toàn, hãy sử dụng dịch vụ chuyên nghiệp của Điện lạnh Limosa.